Wiedza

Cannabis roślina użytkowa znana od tysięcy lat

Cannabis w legendzie i historii

Pierwsze źródła mówiące o właściwościach leczniczych rośliny Cannabis znajdują się w Starym Testamencie. Znali ją starożytni Egipcjanie, Grecy i Rzymianie. O tym, że nasi prasłowiańscy przodkowie zbierali ją i używali również w Europie, świadczy urna, datowana przez archeologów na 550 r. p.n.e., a znaleziona na terenie obecnych Niemiec. W urnie znajdowały się nasiona Cannabis. Istnieją liczne legendy i opowieści dotyczącej tej rośliny, zwłaszcza w kulturze hinduskiej. Według jednej z legend indyjskich z łodygi konopi narodził się bóg Śiwa. Konopie były znane i popularne praktycznie w każdym gospodarstwie domowym średniowiecznej Polski. Wyrabiano z nich włókna o właściwościach higroskopijnych. Nasiona były źródłem witaminy A, D, E, K, wapnia, żelaza, cynku i magnezu. Są uważane za jedne z najstarszych uprawianych przez człowieka roślin.

Odmiany Cannabis

Powszechnie panuje przekonanie, że konopie to jeden gatunek. Tymczasem botanicy wyróżnili przynajmniej trzy odmiany. Jedna to Cannabis indica, drugi Cannabis sativa, trzeci Cannabis  ruderalis (indyjskie, siewne, dzikie). Według opinii naukowców dwie podstawowe odmiany zostały wyselekcjonowane na początku uprawy przez człowieka. Wysokie, silne, mocne rośliny były uprawiane przez naszych przodków jako materiał na liny, włókna, źródło pozyskiwania olejów i innych materiałów spożywczych. Pozostałe używano do celów medytacyjnych, religijnych, leczniczych. Selektywna uprawa doprowadziła do powstania dwóch różnych rodzajów, a trzeci ewaluował samoistnie jak inne rosnące w naturze. 

Charakterystyka wyglądu roślin

Cannabis są roślinami jednorocznymi, osiągającymi od półtora do czterech  metrów. Odmiany indyjska i dzika osiągają maksymalnie półtora metra. Łodyga jest prosta, mocna o łykowatym, włóknistym wnętrzu, lekko owłosiona delikatnymi włoskami na zewnątrz. Ku górze lekko się rozgałęzia. Odmiana indyjska jest niższa, bardziej rozgałęziona, siewna zdecydowanie wyższa i smuklejsza. Obydwie zdecydowanie szybciej rosną na zewnątrz. Dostosowują się do każdej gleby. Są odporne na zanieczyszczenia, inwazje szkodników, różnego typu choroby. Doskonale radzą sobie  bez  środków ochronnych. Podczas takiej uprawy zwiększa się szybkość wzrostu, a rośliny są mocniejsze. Charakterystyczne są liście obu gatunków: dłoniastosieczne, rozchodzące się w pięć albo siedem palców o lancetowatym kształcie i strzępiastych zakończeniach. W dotyku są grube i szorstkie. Kwiaty żeńskie występują bez okwiatu, męskie mają pięć pręcików i okwiat. Korzeń rośliny jest gąbczasty o lekko białym kolorze, natomiast owoc przybiera kształt kulistego lub lekko wydłużonego orzeszka.

Różnorodne zastosowanie Cannabis

Konopie są wykorzystywane w przemyśle spożywczym, kosmetycznym, włókienniczym, chemicznym, farmaceutycznym, papierniczym. W Polsce ich uprawa jest ograniczona specjalnymi ustawami. Dzieje się tak dlatego, że na przykład konopie indyjskie zyskały określoną opinię ze względu na wykorzystanie ich w lecznictwie do uśmierzania bólu lub  specyficzne właściwości halucynogenne. W przypadku konopi siewnych zawartość substancji psychoaktywnej THC jest niewielka, a wykorzystanie choćby do produkcji masy celulozowej  bezcenna. Konopie stały się w ostatnich latach przedmiotem sporu. Niektórzy naukowcy i lekarze podkreślają skuteczność wykorzystania niektórych gatunków konopi do leczenia choćby ciężkich przypadków padaczki. Prowadzone są też przez laboratoria koncernów farmaceutycznych badania na temat ich wspomaganiu w leczeniu niektórych odmian glejaka. Z drugiej stronny są też przeciwnicy obu teorii. Dopóki żadna z grup nie zyska mocnych argumentów, spór pozostanie nierozwiązany.